Sürdürülebilir üretim ve tüketim alışkanlıklarını yaygınlaştırmak, atık oluşumunu azaltmak ve bireyleri çözümün bir parçası haline getirmek amacıyla İstanbul Medeniyet Üniversitesi ve Maltepe Belediyesi iş birliği ile düzenlenen “Dönüşüm Atölyeleri” sona erdi.
İstanbul Medeniyet Üniversitesi Sürdürülebilirlik Ofisi ve Maltepe Belediyesi iş birliğiyle yürütülen “Dönüşüm Atölyeleri” sosyal sorumluluk projesi, 19 Haziran 2026 tarihinde Feyzullah Mahalle Evi’nde gerçekleştirilen “İleri Dönüşümle Tekstil Artıklarından Anahtarlık ve Broş Yapımı” atölye çalışmasıyla tamamlandı. Sürdürülebilir üretim ve tüketim alışkanlıklarını yaygınlaştırmak, atık oluşumunu azaltmak ve bireyleri çözümün aktif bir parçası haline getirmek amacıyla hayata geçirilen proje kapsamında katılımcılar, farklı atık türlerinin geri dönüşüm ve ileri dönüşüm yoluyla yeniden değerlendirilebileceğini teorik ve uygulamalı olarak deneyimledi.
Maltepe Belediyesi ile ortaklaşa yürütülen atölye serisinin son etkinliğinde artık boncuklar, kot kumaşı parçaları ve keçe atıkları yaratıcı tasarım süreçleriyle yeniden değerlendirildi. Atölyede katılımcılar, artık boncuklardan yıldız şeklinde anahtarlıklar; boncuk, kot kumaşı ve keçe artıklarından ise yaka broşları tasarladı. Böylece daha önce kullanım ömrünü tamamlamış ya da üretim sürecinden artmış malzemeler, estetik ve işlevsel ürünlere dönüştürülerek yeniden değer kazandı ve atık üretiminin önüne geçilmiş oldu.
Atölyenin teorik bölümünde katılımcılara atık türleri, atık yönetimi, kaynak verimliliği, geri dönüşüm ve ileri dönüşüm arasındaki farklar hakkında bilgi verildi. Günlük yaşamda ortaya çıkan atıkların yalnızca bertaraf edilmesi gereken materyaller olmadığı; doğru ayrıştırma, yeniden kullanım ve yaratıcı tasarım yaklaşımlarıyla yeni ürünlere dönüşebileceği vurgulandı. Özellikle tekstil artıkları, küçük kumaş parçaları ve boncuk gibi üretim fazlası malzemelerin tekstil atıklarına dönüşebildiği, bu durumun küresel ölçekte çevre sorunları yarattığı, su tüketimi ve karbon emisyonuna neden olduğu vurgulandı. Tekstil artıklarının ileri dönüşüm uygulamalarıyla yeniden kullanılmasının hem atık miktarını azaltmaya hem de sürdürülebilir yaşam becerilerinin gelişmesine katkı sunduğu ifade edildi.
Uygulama bölümünde katılımcılar, kendi tasarımlarını oluşturarak üretim sürecine aktif biçimde dahil oldu. Artık boncukların yıldız formunda anahtarlıklara dönüştürülmesiyle küçük ölçekli malzemelerin yeniden kullanım potansiyeli görünür hale gelirken; kot kumaşı, keçe ve boncuklarla hazırlanan yaka broşları, tekstil artıklarının yaratıcı ve kişisel tasarım ürünlerine dönüştürülebileceğini gösterdi. Katılımcılar, atölye sonunda kendi ürettikleri ürünleri yanlarında götürerek döngüsel ekonomi yaklaşımını somut bir deneyimle pekiştirdi.
Son atölye kapsamında ayrıca katılımcılara proje son test formu uygulandı. Bu form aracılığıyla atölye serisinin katılımcıların atık türleri, atık yönetimi, geri dönüşüm, ileri dönüşüm ve günlük yaşamda sürdürülebilir tüketim alışkanlıkları konularındaki bilgi, farkındalık ve davranış değişikliklerine etkisinin değerlendirilmesi amaçlandı. Son test, katılımcıların atölye öncesi ve atölye sonrası durumlarını karşılaştırmalı olarak değerlendirebilecekleri şekilde hazırlandı.
“Dönüşüm Atölyeleri” sosyal sorumluluk projesi boyunca kağıt, plastik, tekstil ve farklı atık malzemelerin yeniden değerlendirilmesine yönelik çok sayıda uygulamalı çalışma gerçekleştirildi. Atık kağıtlardan el yapımı kağıt üretimi, PET şişelerin geri dönüşüm sürecinin tanıtılması, tekstil artıklarından tasarım ürünleri oluşturulması ve farklı malzemelerin ileri dönüşüm uygulamalarıyla yeni ürünlere dönüştürülmesi gibi etkinliklerle katılımcılar hem teorik bilgi edindi hem de üretim süreçlerinin doğrudan bir parçası oldu. Proje, özellikle kadınlara yönelik olarak sürdürülebilir yaşam pratiklerinin gündelik hayata aktarılmasını hedefledi. Katılımcılar atıkların doğru ayrıştırılması, yeniden kullanım olanakları, evde atık azaltma yöntemleri ve atık malzemelerden yeni ürün üretimi konularında uygulamalı deneyim kazandı. Bu yönüyle proje, yalnızca çevresel farkındalık oluşturmakla kalmadı; aynı zamanda katılımcıların yeşil beceriler geliştirmelerine, tasarım odaklı düşünmelerine ve üretim yoluyla döngüsel ekonomiye katılım sağlamalarına da katkı sundu.
İstanbul Medeniyet Üniversitesi ve Maltepe Belediyesi iş birliğiyle yürütülen “Dönüşüm Atölyeleri”, yerel yönetim-üniversite iş birliğinin toplum temelli sürdürülebilirlik çalışmalarındaki önemini ortaya koydu. Proje, sürdürülebilir üretim ve tüketim, sıfır atık, kaynak verimliliği ve döngüsel ekonomi kavramlarının yerel ölçekte yaygınlaştırılmasına katkı sağlarken, farklı hedef gruplara yönelik uygulanabilir ve çoğaltılabilir bir sosyal sorumluluk modeli sundu. 19 Haziran 2026 tarihinde gerçekleştirilen son atölyeyle birlikte tamamlanan proje, katılımcıların günlük yaşamlarında atıkları yeniden değerlendirme, tüketim alışkanlıklarını sorgulama ve sürdürülebilir üretim pratiklerini benimseme süreçlerine katkı sunmayı amaçlayan kapsamlı bir atölye serisi olarak sona erdi.
